
Oude plavuizen onderhouden en schoonmaken: zo doet u dat.
Oude plavuizen onderhouden vraagt om de juiste behandeling voor het historische oppervlak. Lees hoe u terracotta, gesmoorde en geglazuurde vloertegels veilig schoonmaakt en beschermt.
Waarom hebben oude plavuizen ander onderhoud nodig?
Authentieke oude plavuizen hebben jarenlang of zelfs eeuwenlang gebruik achter de rug. Juist slijtage, kleurverschillen en patina geven deze vloeren hun karakter. Goed onderhoud is daarom niet gericht op het volledig ‘als nieuw’ maken van de tegel, maar op schoonhouden en beschermen zonder het historische oppervlak onnodig aan te tasten.
De juiste behandeling hangt af van het type tegel. Ongeglazuurde terracotta plavuizen zijn bijvoorbeeld poreuzer dan geglazuurde estrikken. Ook een eerder aangebrachte impregneerlaag, was of andere behandeling kan invloed hebben op het onderhoud.

Dagelijks onderhoud van oude plavuizen
Voor dagelijks onderhoud is eenvoudig meestal het beste. Verwijder zand en los vuil regelmatig met een zachte bezem of stofzuiger. Zand werkt onder schoenen namelijk als een schuurmiddel op het oppervlak.
Dweil wanneer nodig met schoon of lauw water en gebruik alleen een reinigingsmiddel dat geschikt is voor het betreffende materiaal en de bestaande afwerking. Meer schoonmaakmiddel is niet automatisch beter; resten kunnen juist een waas of vuil aantrekkende laag achterlaten.
Welke schoonmaakmiddelen kunt u beter vermijden?
Gebruik bij oude vloeren niet zonder meer agressieve, sterk zure of sterk alkalische reinigers. Vooral poreuze terracotta tegels, oude voegen en bepaalde historische afwerkingen kunnen hierdoor verkleuren of worden aangetast.
Ook producten die bedoeld zijn voor moderne keramische tegels zijn niet automatisch geschikt voor een oude vloer. Test een nieuw product daarom altijd eerst op een onopvallende plek of een losse tegel.
Bij kalkhoudende vervuiling lijkt een zuur middel soms een logische keuze, maar zuur kan ook voegwerk en bepaalde oppervlakken aantasten. Kies de behandeling daarom op basis van de daadwerkelijke vervuiling én tegel.
Terracotta plavuizen onderhouden
Terracotta plavuizen zijn ongeglazuurde gebakken kleitegels met een warme rode, oranje of roodbruine uitstraling. Doordat het oppervlak poreus kan zijn, nemen onbehandelde terracotta tegels gemakkelijker vocht en vuil op.
Regelmatig droog reinigen en zorgvuldig dweilen voorkomt dat vuil zich ophoopt. Afhankelijk van de vloer en gewenste uitstraling kan een geschikte beschermende behandeling of impregnering zinvol zijn.
Probeer de natuurlijke kleurverschillen en gebruikssporen niet volledig weg te reinigen: juist die nuances maken een authentieke terracotta vloer bijzonder.
Grijs gesmoorde plavuizen onderhouden
Grijs gesmoorde plavuizen krijgen hun kenmerkende grijze tot antracietachtige kleur door het productieproces. Ook deze oude tegels kunnen een poreus oppervlak hebben.
Behandel ze daarom niet automatisch alsof het moderne, volledig gesloten keramische tegels zijn. Begin met een milde reinigingsmethode en bouw alleen op wanneer dat nodig is. Test intensievere middelen altijd vooraf.
Oude Franse plavuizen onderhouden
Oude Franse plavuizen hebben vaak een sterk doorleefd oppervlak met natuurlijke kleurverschillen en gebruikssporen. Dat patina is juist een belangrijk deel van hun uitstraling.
Bij onderhoud is het daarom verstandig terughoudend te zijn met agressieve dieptereiniging. Een vloer hoeft niet volledig egaal van kleur te worden om schoon te zijn. Te intensief reinigen kan juist het karakter verminderen dat men bij een oude Franse vloer zoekt.

Geglazuurde estrikken onderhouden
Bij geglazuurde estrikken vormt het glazuur een minder poreus oppervlak dan bij ongeglazuurde terracotta tegels. Daardoor is het onderhoud vaak eenvoudiger.
Let wel op ouder glazuur: craquelé, slijtage en kleine beschadigingen kunnen onderdeel zijn van het historische oppervlak. Gebruik daarom ook hier geen agressieve middelen of schurende materialen zonder eerst te testen.
Wilt u meer weten over de benamingen? Lees dan onze uitleg over het verschil tussen plavuizen en estrikken.
Vlekken verwijderen uit oude plavuizen
Behandel gemorste vloeistoffen bij poreuze vloeren bij voorkeur zo snel mogelijk. Dep de vervuiling eerst op in plaats van deze verder over het oppervlak te verspreiden.
Welke methode daarna geschikt is, hangt af van het soort vlek en de tegel. Vet, roest, kalk en organische vervuiling vragen niet automatisch om hetzelfde middel. Begin daarom met de mildste geschikte behandeling en test deze vooraf.
Bij waardevolle of sterk vervuilde historische vloeren kan specialistische reiniging verstandiger zijn dan experimenteren met krachtige huishoudelijke middelen.
Moet u oude plavuizen impregneren?
Niet iedere oude vloer hoeft automatisch te worden geïmpregneerd. Bij poreuze ongeglazuurde tegels kan impregneren echter helpen om de opname van vocht, vuil en vlekken te verminderen.
Of dit wenselijk is, hangt onder andere af van het type tegel, de locatie, het gebruik en de bestaande behandeling. Een geglazuurde tegel vraagt bijvoorbeeld om een andere beoordeling dan onbehandelde terracotta.
Wilt u uw vloer behandelen? Lees dan eerst onze uitgebreide uitleg over oude tegels impregneren.
Hoe vaak moet u oude plavuizen onderhouden?
Daar bestaat geen vaste frequentie voor. Een keukenvloer die dagelijks intensief wordt gebruikt heeft ander onderhoud nodig dan een vloer in een rustige slaapkamer.
Kijk daarom vooral naar de vloer zelf. Stof en zand kunnen regelmatig worden verwijderd; dweilen gebeurt wanneer nodig. Een eventuele beschermende behandeling wordt pas vernieuwd wanneer het gebruikte systeem en de toestand van de vloer daar aanleiding toe geven.
Oude plavuizen en vloerverwarming
Oude plavuizen zijn uitstekend te combineren met vloerverwarming. Het dagelijkse onderhoud verandert daardoor nauwelijks, maar voorkom extreme of plotselinge temperatuurwisselingen wanneer een nieuw gelegde vloer nog moet uitharden.
Meer informatie over de vloeropbouw en het gebruik vindt u in onze gids over oude plavuizen met vloerverwarming.
Onderhoud begint al bij het leggen
Een goed onderhouden vloer begint met een goede verwerking. Door oude tegels uit verschillende pallets te mengen, dikteverschillen netjes op te vangen en een passende voeg te kiezen, ontstaat een vloer die later ook eenvoudiger te onderhouden is.
Lees daarom bij een nieuwe vloer ook ons stappenplan voor het leggen van antieke vloertegels.
Veelgemaakte fouten bij het onderhouden van oude plavuizen
Te agressief willen reinigen
Oude vloeren hoeven niet volledig egaal en nieuw te ogen. Te intensief reinigen kan patina, oude afwerkingen of het oppervlak onnodig aantasten.
Een product direct op de hele vloer gebruiken
Test een onbekend reinigings- of behandelingsmiddel eerst op een losse tegel of onopvallende plek. Zo ziet u hoe kleur, glans en oppervlak reageren.
Te veel schoonmaakmiddel gebruiken
Een hogere dosering maakt een vloer niet per definitie schoner. Resten van reinigingsmiddelen kunnen juist een film vormen waarop nieuw vuil gemakkelijker zichtbaar wordt.
Alle oude tegels hetzelfde behandelen
Terracotta, gesmoorde plavuizen en geglazuurde estrikken hebben verschillende oppervlakken. Stem het onderhoud daarom af op de specifieke vloer.

Hoe ziet een goed onderhouden oude vloer eruit?
Een goed onderhouden historische vloer hoeft niet perfect egaal te zijn. Kleine kleurverschillen, slijtage en patina mogen zichtbaar blijven. Dat onderscheidt authentieke oude tegels juist van nieuwe tegels met een kunstmatig aangebrachte oude look.
Wilt u voorbeelden zien van hoe oude vloeren er na verwerking in woningen en andere projecten uitzien? Bekijk dan onze gerealiseerde projecten met oude bouwmaterialen.
Oude plavuizen kopen
Bij Van Dillen Antieke Bouwmaterialen vindt u een groot en wisselend assortiment oude vloertegels, waaronder terracotta plavuizen, grijs gesmoorde plavuizen, oude Franse plavuizen en oude estrikken.
Onze partijen hebben ieder hun eigen formaat, kleur, slijtage en karakter. Bekijk het actuele assortiment oude plavuizen of kom langs in Bolsward om verschillende historische vloeren naast elkaar te bekijken.